Tại Sao Kịch Bản Lạc Quan Nhất Cũng Chỉ Có 21% Cơ Hội Giữ Được Mốc 1.5°C?
Khoa học khí hậu không hoạt động dựa trên sự chắc chắn tuyệt đối, mà dựa trên xác suất. Và theo Báo cáo UNEP 2025, những con số xác suất này đang kể một câu chuyện đáng sợ về sự mong manh của bầu khí quyển Trái Đất.
1. Kịch bản “Trong mơ” của thế giới
UNEP đã chạy mô hình cho kịch bản tốt nhất có thể xảy ra: Giả định rằng tất cả các quốc gia thực hiện đầy đủ 100% các cam kết NDC vô điều kiện, NDC có điều kiện (cần tiền hỗ trợ) và các cam kết Net Zero dài hạn. Kết quả? Nhiệt độ dự kiến sẽ tăng khoảng 1.9°C.
2. Con số 21% nghiệt ngã
Trong kịch bản “trong mơ” đó:
- Xác suất giữ nhiệt độ dưới 2°C là 66% (khá an toàn).
- Nhưng xác suất giữ nhiệt độ dưới 1.5°C chỉ vỏn vẹn 21%.
Điều này có nghĩa là, ngay cả khi chúng ta làm mọi thứ hoàn hảo từ hôm nay, vẫn có gần 80% khả năng chúng ta thất bại trong việc bảo vệ Trái Đất khỏi mức tăng nhiệt 1.5°C – ngưỡng được coi là giới hạn an toàn cho các đảo quốc nhỏ và hệ sinh thái san hô.
3. Chúng ta nên làm gì?
Con số 21% không phải là lý do để buông xuôi. Ngược lại, nó nhấn mạnh rằng mỗi tấn CO2 được cắt giảm đều làm tăng nhẹ cơ hội sống sót này. Đồng thời, nó là lời cảnh báo rằng thế giới cần bắt đầu đầu tư mạnh mẽ vào Thích ứng (Adaptation) để chuẩn bị cho một tương lai nóng hơn, nơi các hiện tượng thời tiết cực đoan trở thành “bình thường mới”.
